NPL ACT (National Premier Leagues Capital Football, còn gọi là NPL ACT 1 hay NPL1) là giải bóng đá nam cao nhất của Lãnh thổ Thủ đô Úc (ACT), khu vực quanh thủ đô Canberra. Giải do Capital Football tổ chức, là một nhánh của National Premier Leagues và nằm ở cấp độ 2 trong hệ thống bóng đá Úc, ngay dưới A-League Men.
| Tên gốc | National Premier Leagues Capital Football (NPL ACT 1) |
|---|---|
| Thành lập | 2013 dưới tên NPL; trước đó là Premier League (1992–2012) và Division One (1952–1991) |
| Khu vực | ACT và một phần New South Wales, Úc |
| Đơn vị tổ chức | Capital Football |
| Cấp độ | 2 (hệ thống bóng đá Úc) |
| Số đội (mùa 2026) | 11 |
| Cúp liên quan | Federation Cup (vòng loại Australia Cup), Charity Shield |
| Mùa 2026 | Premiers: Canberra Croatia · Champions: Tigers FC |
Từ Division One năm 1952 tới NPL
Giải hạng cao nhất của ACT đã có từ năm 1952 dưới tên Division One. Năm 1992 nó đổi thành Premier League. Từ 2013, khi hệ thống National Premier Leagues ra đời trên toàn quốc, giải trở thành NPL Capital Football.
Sau mùa 2006, giải được tổ chức lại theo tiêu chí bắt buộc mỗi CLB phải có lộ trình đào tạo, tức phải có đội dự bị và đội U18. Mùa 2007 chỉ còn chín đội ở hạng cao nhất. Gungahlin Juventus, White Eagles và cả đương kim premiers Cooma Tigers bị loại khỏi giải.
Năm 2016 giải mở rộng lên 10 đội với sự góp mặt của Canberra United Academy. Quyết định này vấp phải phản đối từ các CLB khác, vì họ lo mất cầu thủ trẻ giỏi nhất về học viện. Từng có tin đồn về một “giải ly khai”. Sang 2017, Riverina Rhinos thay chỗ Canberra United Academy.
Thể thức, lên hạng và các danh hiệu phụ
Các đội NPL1 đá một mùa giải vòng tròn, sau đó bốn đội dẫn đầu vào vòng finals. Đội nhất vòng đấu chính là premiers, đội thắng vòng finals là champions. Mỗi CLB phải có đội ở mọi lứa tuổi, gồm đội một và đội U20.
Năm 2019, Capital Football lập giải NPL ACT 2. Đội cuối bảng NPL1 bị xuống hạng từ mùa 2020. Trong danh sách mùa 2026, Belconnen United, Brindabella Blues, Canberra Juventus, Canberra Olympic và Canberra White Eagles đều là đội lên hạng từ CPL 2025.
Song song có Federation Cup, giải cúp mở cho đội NPL và các đội khác trong vùng. Đội vô địch được dự cúp quốc gia (nay là Australia Cup). Từ 2016 còn có Charity Shield giữa nhà vô địch NPL và nhà vô địch Federation Cup, đá trước khi mùa giải bắt đầu để gây quỹ từ thiện.
11 đội bóng mùa 2026
- Belconnen United – McKellar Park
- Brindabella Blues – Everlast Enclosed
- Canberra Croatia – Deakin Stadium
- Canberra Juventus – Gungahlin Enclosed
- Canberra Olympic – O’Connor Enclosed
- Canberra White Eagles – Woden Park
- HNK O’Connor Knights – O’Connor Enclosed
- Monaro Panthers – Riverside Stadium (Queanbeyan, NSW)
- Queanbeyan City – High Street (Queanbeyan, NSW)
- Tigers FC – AIS Field
- Tuggeranong United – Greenway Enclosed
Hai đội Monaro Panthers và Queanbeyan City đến từ thị trấn Queanbeyan bên kia ranh giới, thuộc bang New South Wales.
Premiers và champions thời NPL
| Mùa | Premiers | Champions | Chung kết |
|---|---|---|---|
| 2013 | Canberra FC | Canberra Olympic | 2–0 Canberra FC |
| 2014 | Cooma Tigers | Belconnen United | 3–3 (pen 3–2) |
| 2015 | Canberra FC | Canberra Olympic | 3–1 Canberra FC |
| 2016 | Canberra Olympic | Canberra Olympic | 3–1 Canberra FC |
| 2017 | Canberra Olympic | Belconnen United | 2–1 Canberra Olympic |
| 2018 | Canberra FC | Canberra FC | 2–1 Canberra Olympic |
| 2019 | Canberra Olympic | Gungahlin United | 5–0 Tigers FC |
| 2020 | Không công nhận | Canberra Croatia | 3–1 Gungahlin United |
| 2021 | Tigers FC | Finals hủy do COVID-19 | |
| 2022 | Canberra Croatia | Monaro Panthers | 2–1 Canberra Croatia |
| 2023 | HNK O’Connor Knights | Canberra Croatia | 1–1 (pen 6–5) |
| 2024 | Gungahlin United | Canberra Croatia | 4–3 Canberra Tigers |
| 2025 | Canberra Croatia | Tigers FC | 3–0 Monaro Panthers |
| 2026 | Canberra Croatia | Cooma Tigers (Tigers FC) | 5–1 Canberra Croatia |
Ở bảng thành tích theo CLB, Wikipedia gộp chung Canberra FC và Canberra Croatia: 6 premiership (2013, 2015, 2018, 2022, 2025, 2026) cùng nhiều chức vô địch finals. Mùa 2025 và 2026, Canberra Croatia còn đại diện ACT ở vòng bảng giải vô địch NPL toàn quốc (Australian Championship).
Trước thời NPL, Canberra FC là thế lực số một với 20 premiership. Canberra Juventus có 13, Belconnen United 6.
Xem kết quả NPL ACT ở đâu?
Kết quả, lịch thi đấu và bảng xếp hạng bóng đá các giải của Úc được cập nhật tại KQBD 247. Bạn theo dõi chung ở trang kết quả bóng đá Úc, còn giải đứng ngay trên NPL trong hệ thống là VĐQG Australia.
Nguồn tham khảo: Wikipedia – National Premier Leagues Capital Football Men’s